# Paradoks inwestycji w AI: rekordowy kapitał, ale gdzie są zwroty?

Author: Norbert Biedrzycki
Published: 2024-10-15
Language: pl
URL: https://norbertbiedrzycki.pl/paradoks-inwestycji-w-ai-rekordowy-kapital-ale-gdzie-sa-zwroty/
Summary: „Erę komputerów widać wszędzie poza statystykami produktywności”. Robert Solow napisał to w 1987 roku. Warto to przeczytać ponownie w 2024.

**„Erę komputerów widać wszędzie poza statystykami produktywności”. Robert Solow napisał to w 1987 roku. Warto to przeczytać ponownie w 2024.**

Ilość kapitału płynącego w tym roku do AI nie ma precedensu. Cztery największe amerykańskie firmy technologiczne, Microsoft, Alphabet, Amazon i Meta, zmierzają do wydania w 2024 roku na inwestycje znacznie ponad 200 mld dolarów, w większości związanych z centrami danych i infrastrukturą AI. Nvidia w czerwcu na krótko stała się najcenniejszą firmą świata. Twórcy modeli z czołówki pozyskują rundy liczone w miliardach, a nie milionach.

A jednak pytanie, które zdominowało rozmowy inwestorów tego lata, nie dotyczyło wzrostu. Dotyczyło zwrotów.

**Pytanie za 600 miliardów dolarów**

W czerwcu David Cahn z Sequoia Capital opublikował analizę, która precyzyjnie ujęła tę debatę. Jeśli wziąć obecne tempo wydatków na infrastrukturę AI i założyć, że firmy, które ją kupują, muszą zarobić rozsądną marżę, ekosystem AI musiałby generować około 600 mld dolarów rocznych przychodów, by uzasadnić tę inwestycję. Faktyczne przychody z AI to dziś ułamek tej kwoty.

Kilka tygodni później Goldman Sachs opublikował raport, którego tytuł oddawał nastrój: za dużo wydatków, za mało korzyści? Ekonomista z MIT, Daron Acemoglu, oszacował w nim, że AI może dodać do PKB USA w ciągu następnej dekady tylko około 1 procenta, znacznie mniej niż krążące na rynku optymistyczne prognozy.

To nie są poglądy z marginesu. Pochodzą od jednych z najbardziej wyrafinowanych inwestorów i ekonomistów na świecie.

**Co widzę w praktyce**

W pracy z zarządami firm i spółkami portfelowymi widzę powtarzalny wzorzec. Niemal każda organizacja uruchomiła pilotaże generatywnej AI. Bardzo niewiele przeniosło je do produkcji na dużą skalę. Te, którym się udało, często raportują istotne zyski w konkretnych procesach, takich jak obsługa klienta, tworzenie oprogramowania i obsługa dokumentów, ale zyski te nie złożyły się jeszcze w widoczne zmiany w rachunku wyników.

Przyczyny rzadko są techniczne. Są organizacyjne. Procesy nie zostały przeprojektowane. Dane są rozproszone. Odpowiedzialność za wyniki jest niejasna. Pracownicy używają narzędzi AI indywidualnie, ale organizacja nie zmieniła sposobu, w jaki ułożona jest praca. Technologię da się szybko poprawić. Organizacje są znacznie trudniejsze.

**Oznaki wstrząsu**

Tymczasem warstwa modeli już pokazuje oznaki przeciążenia. W marcu Microsoft zatrudnił większość zespołu Inflection AI, w tym współzałożyciela Mustafę Suleymana, w transakcji, która zostawiła ze start-upu pustą skorupę. Podobne układy pojawiły się w Adept z Amazonem i w Character.ai z Google. Stability AI, jeden z ulubieńców 2022 roku, patrzył, jak jego założyciel ustępuje w obliczu trudności finansowych. To ciche przejęcia talentów, a nie triumfalne wyjścia.

Lekcja dla inwestorów jest taka, że technologiczna imponująca forma to nie to samo co budowa trwałego biznesu, zwłaszcza gdy najwięksi konkurenci są jednocześnie dostawcami mocy obliczeniowej i potencjalnymi nabywcami.

**Jak o tym myśleć**

Nie uważam, że boom na AI jest bańką w tym sensie, że technologii brakuje wartości. Uważam natomiast, że czas pojawienia się zwrotów jest niedoszacowany, a ich rozkład będzie bardzo nierówny. Historia podpowiada, że w cyklach infrastrukturalnych pierwsi inwestorzy w moce często osiągają słabe zwroty, a większość wartości przejmują ci, którzy korzystają z infrastruktury później, kiedy jest obfita i tania.

Rynek zaczyna odróżniać firmy tworzące przełomy technologiczne od firm budujących rentowne biznesy. To rozróżnienie wyznaczy kolejną fazę.

*Pytanie inwestycyjne: Czy boom inwestycyjny w AI tworzy trwałą wartość ekonomiczną, czy inwestorzy finansują wyścig infrastrukturalny o niepewnych zwrotach?*
