NORBERT BIEDRZYCKI

Zmęczenie transformacją: dlaczego organizacjom tak trudno się zmieniać

Zmęczenie transformacją: dlaczego organizacjom tak trudno się zmieniać

Gartner opublikował tej jesieni dwie liczby, które każdy zespół zarządzający powinien umieścić na pierwszym slajdzie planu na 2023 rok. W 2016 roku przeciętny pracownik doświadczał około dwóch planowanych zmian w firmie rocznie. W 2022 około dziesięciu. W tym samym czasie odsetek pracowników gotowych wspierać zmiany w organizacji spadł z 74 procent do znacznie poniżej połowy.

Pięć razy więcej zmian. O połowę mniejsza gotowość, by je nieść.

Za dużo naraz

Pod koniec tego roku wiele organizacji prowadzi jednocześnie transformację cyfrową, wdrażanie agile, restrukturyzację, model pracy hybrydowej, program kosztowy i nowy system ERP, często równolegle i często pod opieką różnych członków zarządu.

Każda inicjatywa ma uzasadnienie biznesowe. Każdy sponsor uważa swoją za priorytet. Każda wymaga czasu od tych samych menedżerów średniego szczebla i tych samych ekspertów. Nikt nie widzi łącznego obciążenia, bo nikt za nie nie odpowiada.

Problemem nie jest jakość pojedynczych inicjatyw. Jest nim ich suma.

Jak zmęczenie wygląda od środka

Zmęczenie transformacją rzadko objawia się otwartym oporem. Jest cichsze.

Pracownicy przychodzą na szkolenie i nic nie zmieniają. Menedżerowie raportują zielony status programów, które dryfują. Dobrzy ludzie przestają zgłaszać się do nowych inicjatyw, bo wiedzą, że kolejna reorganizacja uczyni ich wysiłek bezużytecznym. Cynizm zastępuje entuzjazm, a cynizm znacznie trudniej odwrócić.

Widziałem organizacje, w których trzeci program transformacji w ciągu pięciu lat powitano nie sprzeciwem, ale wzruszeniem ramion. Wzruszenie ramion jest groźniejsze. Ze sprzeciwem można się zmierzyć. Obojętność po prostu czeka, aż program się skończy.

Lekcja przywództwa: odejmowanie

Uczymy liderów uruchamiać. Wyjazdy strategiczne rodzą nowe inicjatywy. Rady nadzorcze nagradzają widoczne działanie. Bardzo niewiele zachęt istnieje za zatrzymywanie czegokolwiek.

A jednak umiejętność zatrzymywania, ustalania priorytetów i układania kolejności może być najbardziej niedocenianą kompetencją przywódczą tego okresu. Jim Collins sugerował lata temu, że wielkie firmy prowadzą listę „przestań robić” równie starannie jak listę zadań. Rzadko była tak aktualna jak dziś.

W praktyce oznacza to trzy dyscypliny.

Uczyń portfel widocznym. Jedna lista wszystkich inicjatyw zmian, ich właścicieli, obciążenia ludzi i oczekiwanej wartości. Większość zespołów zarządzających jest zszokowana, gdy widzi ją pierwszy raz.

Ustal limit przepustowości. Zdecyduj, ile zmian organizacja może wchłonąć w danym okresie, i nie przekraczaj tego, tak jak dyrektor finansowy nie przekroczyłby budżetu.

Układaj w kolejności, nie w stos. Niektóre zmiany zależą od innych. Nowy model operacyjny zbudowany na w połowie wdrożonym ERP upadnie dwa razy.

Rola rady nadzorczej

Rady nadzorcze przyczyniają się do problemu bardziej, niż przyznają. Każdy przegląd strategii dodaje priorytety. Bardzo nieliczne jakieś usuwają. Przydatne pytanie na następne posiedzenie rady: co ta firma świadomie przestała robić w ciągu ostatnich dwunastu miesięcy?

Pytanie o przywództwo: Czy największą przeszkodą dla transformacji jest opór wobec zmian, czy po prostu zbyt wiele zmian naraz?

Czytaj także

  1. Paradoks średniej kadry: najważniejsza i najbardziej niedoceniana warstwa transformacji

    seria Transformation and Leadership, napisana w 2026

  2. Zmęczenie zmianą staje się ryzykiem strategicznym: czy organizacje mogą zmieniać się szybciej, niż ludzie potrafią się dostosować?

    seria Transformation and Leadership, napisana w 2026

  3. Nowy model operacyjny: jak burzyć silosy i budować organizację wokół tworzenia wartości

    seria Transformation and Leadership, napisana w 2026